یەکێک لە کۆنترین کولتوورە زیندووەکانی جیهان. بە قووڵی بەناو مێژوو، هونەر، شیعر، نژیاروانی، مۆسیقا و کەلەپووری کوردیدا بگەڕێ – کە بۆ نەوەکانی داهاتوو پارێزراوە.
بۆ زیاتر لە 3,000 ساڵە ئاهەنگی بۆ دەگێڕدرێت · یەکسانبوونی بەهار
نژیاروانی و شوێنەوارەکان
مەم و زین و زیاتریش
ڕۆبچۆ ناو هەر بەشێکی کەلەپووری کوردییەوە. هەر هاوپۆلێک گرێدراوە بە هەزاران ساڵ لە نەریتی زیندوو.
لە سەرەتای شارستانیەتەکانی مێزۆپۆتامیاوە تا دەگاتە ڕێنێسانسی کولتووریی هاوچەرخی کوردی. هەموو سەردەمێک، هەموو چیرۆکێک.
باپیرانی کورد لە چیاکانی زاگرۆس نیشتەجێ دەبن. شانشینی گۆتی سەرهەڵدەدات بۆ ڕکابەریکردنی هەژموونی ئەکەدییەکان لە مێزۆپۆتامیا، کە بە یەکێک لە کۆنترین تۆمارەکانی ئامادەیی گەلانی پێشینەی کورد دادەنرێت.
میدییەکان، کە بە شێوەیەکی بەربڵاو بە باپیرانی گەلی کورد دادەنرێن، ئیمپراتۆریەتێکی بەهێز دادەمەزرێنن و لەگەڵ بابلیدا نەینەوا وێران دەکەن، بەمەش شێوەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی کۆن دادەڕێژنەوە. ئیکباتانا (هەمەدانی سەردەم) دەبێتە پایتەختیان.
کوردەکان لەژێر دەسەڵاتی یەک لە دوای یەکی ئیمپراتۆریەتەکانی فارسدا دەژین: هەخامەنشی، سلوکی، ئەشکانی و ساسانی. باوەڕە زەردەشتییەکان کاریگەرییەکی قووڵیان لەسەر ئایینی میللیی کوردی و ئاهەنگەکانی نەورۆز دادەنێن کە تا ئەمڕۆش ماونەتەوە.
کوردەکان ئیسلام لەباوەش دەگرن و بەشداری لە سەردەمی زێڕینی ئیسلامیدا دەکەن. میرنشینە کوردییەکان لە سەرانسەری ناوچەکەدا گەشە دەکەن. شەدادییەکان، مەڕوانییەکان و ڕەوادییەکان دەسەڵاتی بنەماڵەیی کوردی دادەمەزرێنن، لە کاتێکدا نەریتە وێژەییە فارسی-کوردییەکان دەپشکوێن.
سەلاحەددین یوسف کوڕی ئەییووب، کە بە ڕەچەڵەک کوردە و لە تکریت لەدایکبووە، بنەماڵەی ئەییووبی دادەمەزرێنێت و لە ساڵی 1187دا قودس دەگرێتەوە. دەبێتە یەکێک لە ناودارترین کەسایەتییەکانی مێژووی ئیسلامی و کوردی.
ئەحمەدی خانی مەم و زین دەنووسێت، کە داستانی بناغەیی وێژەی کوردییە، تێیدا ڕۆمانس، فەلسەفە و بانگەوازێکی بەهێز بۆ شوناسی نەتەوەیی کوردی تێکەڵ دەکات - سەدان ساڵ پێش ناسیۆنالیزمی مۆدێرن.
لە دوای جەنگی جیهانیی یەکەمەوە، کوردستان لە نێوان تورکیا، عێراق، ئێران و سووریادا دابەش دەکرێت. سەرەڕای بێ دەوڵەتی، کولتووری کوردی بەردەوامە: زمان، مۆسیقا، هونەر و وێژە لە سەدەی 21دا ڕێنێسانسێکی جیهانیی بەهێز بەخۆیانەوە دەبینن.
چیرۆکەکان، توێژینەوەکان و تێڕوانینە کولتوورییەکان کە لەلایەن کۆمەڵگە جیهانییەکەی ئارەزوومەندانی کەلەپووری کوردییەوە هاوبەش کراون.
یادەوەرییەک، نەریتێک، یان بەشێک لە توێژینەوەیەک هاوبەش بکە هەر شتێک کە کەلەپووری کوردی زیندوو ڕادەگرێت. گۆڤارەکە لەلایەن کەسانی وەک تۆوە دەنووسرێت.
یەکەم چیرۆک بنووسەبەناو پلاتفۆرمی خوشکماندا بگەڕێ – کە تایبەتە بە ئاهەنگگێڕان و پاراستنی کولتوور، داهێنان و شوناسی کوردی.
وەک شوێنەوارناسێکی عێراقی یاری بکە کە پێشبڕکێ دەکات لەگەڵ قاچاخچییەکاندا کە چوونەتە ناو قەڵای دێرینی هەولێر و شوێنەوارەکانی حەزەرەوە. دابەزە بۆ ناو تونێلە لەبیرکراوەکان، پشکنین بۆ پارچە شوێنەوارییە ڕاستەقینەکانی مێزۆپۆتامیا بکە بۆ دۆزینەوەی سەرەداوەکان، لە تەڵە دێرینەکان ڕزگارت ببێت، و ئەو مەتەڵانە شیکار بکە کە پاشا کۆنەکان بەجێیان هێشتووە – هەموو ئەمانە بۆ گەڕاندنەوەی تابلۆ ونبووەکەی قەدەرەکان پێش ئەوەی بۆ هەمیشە ون ببێت.
بەشداربە لەگەڵ هەزاران بەشداربوو، توێژەر، هونەرمەند و کولتووردۆست لە سەرانسەری جیهانەوە. چیرۆکەکانت هاوبەش بکە، تۆمارەکان زیاد بکە، ناوەڕۆک وەربگێڕە و یارمەتیدەر بە لە بونیادنانی گشتگیرترین ئەرشیفی جیهانی بۆ شارستانیەتی کوردی.